Ekonomi biliminin temel kavramlarını kökten değiştirmeyi hedefleyen Mevlânâ Ekonomi Modeli, "Güncel Pazarlama Yaklaşımları ve Araştırmaları Dergisi"nde yayımlanarak akademik literatürdeki yerini aldı. Model, yalnızca bireysel kârı ve çıkarı önceleyen modern iktisat anlayışına karşı, insanı ve ahlâkı sistemin merkezine oturtan yeni bir ekonomik paradigma sunuyor.
Modern İktisadın Varsayımlarına Eleştirel Yaklaşım
"Mevlânâ Ekonomi Modeli: Ontolojik, Epistemolojik ve Normatif Bir Kavramsal Çerçeve Önerisi" başlığıyla yayımlanan araştırma, ekonominin yüzyıllardır kabul gören temel yapıtaşlarını kadim medeniyet değerleri ve ahlâkî ilkeler ışığında yeniden tanımlıyor.
Çalışma kapsamında modern ekonominin sorgulanan ve yeniden yorumlanan başlıca dinamikleri şunlar:
İnsan Doğası: Sadece kendi çıkarını maksimize etmeye odaklı Homo Economicus anlayışının reddedilmesi.
Kaynaklar ve Tüketim: Kıtlık ve sınırsız ihtiyaçlar paradigması yerine, bilinçli tüketim ve paylaşım modeli.
Piyasa İşleyişi: Para, faiz, pazar yapısı, fiyat ve ücret oluşumunda salt kâr hırsı yerine adaletin tesis edilmesi.
Modele göre ekonomik davranışlar bireysel hırslarla sınırlandırılamaz; adalet, güven, merhamet, paylaşım ve toplumsal sorumluluk gibi değerler sistemin ayrılmaz birer parçasıdır.
Başarının Yeni Ölçütü: Toplumsal Huzur ve İnsan Onuru
Mevlânâ Ekonomi Modeli, ekonomik büyümenin tek başına bir başarı göstergesi olamayacağının altını çiziyor. Araştırmaya göre; üretim, gelir ve tüketim artışının yanı sıra, gelir dağılımında adalet, dayanışma ruhu ve en önemlisi insan onurunun korunması gerçek başarının ölçütü olmalıdır. Bu bütüncül yaklaşım, ekonomiyi efendi değil, toplumun ve insanın hizmetindeki bir araç olarak konumlandırıyor.
Küresel Çapta Alternatif Bir Model
Ekonomi ile ahlâk arasında kopan bağları yeniden inşa etmeyi amaçlayan bu kavramsal çerçevenin, sadece akademik literatürde kalmayıp geleceğin ekonomi politikalarına da yön vermesi bekleniyor. Dezavantajlı grupları koruyan ve sosyal dengeyi merkeze alan Mevlânâ Ekonomi Modeli, adalet arayışındaki ülkeler için uluslararası ölçekte ilham verici bir alternatif olma potansiyeli taşıyor.
Makaleye Erişim Linki: https://dergipark.org.tr/tr/pub/gupayad/article/1965375