Miras hukuku, aile bağlarını ve mal varlığı üzerindeki hakları korumak adına oldukça sıkı kurallara sahiptir. Bu kuralların başında gelen ve vasiyetname ile dahi tamamen ortadan kaldırılamayan "saklı pay" kavramı, birçok kişi için merak konusu olmaya devam ediyor. Peki, çocuğu olmayan bir kişi vefat ettiğinde anne ve babasının miras üzerindeki hakları nelerdir? İşte miras hukukuna dair kritik detaylar...

Saklı Pay Nedir? Neden Önemlidir?

Türk Medeni Kanunu'na göre saklı pay, miras bırakanın kendi mal varlığı üzerinde tasarruf yetkisini sınırlayan, kanunla koruma altına alınmış zorunlu paydır. Bu düzenleme, toplumsal düzeni ve aile yapısını korumak amacıyla getirilmiş emredici bir kuraldır. Miras bırakan kişi vasiyetname hazırlasa veya sağlığında bağış yapsa dahi, saklı pay sahibi mirasçıların haklarını tamamen yok sayamaz.

Anne ve Babanın Mirastaki Hakları: Saklı Pay Oranları

Hukukumuzda her akrabanın miras payı ve saklı pay oranı farklılık gösterir. İşte güncel saklı pay oranları:

• Çocuklar (Altsoy): Yasal miras paylarının 1/2’si.

• Anne ve Baba: Yasal miras paylarının 1/4’ü.

• Sağ Kalan Eş: Mirasçı olduğu gruba (zümreye) göre değişmekle birlikte; anne, baba veya çocuklar ile mirasçı olması durumunda yasal payının tamamı saklı pay kabul edilir.

• Kardeşler: Dikkat edilmesi gereken en önemli nokta, 2007 yılındaki yasal değişiklikle birlikte kardeşlerin saklı pay hakkı kaldırılmıştır.

Tenkis Davası: Saklı Pay İhlal Edilirse Ne Yapılır?

Eğer miras bırakan, sağlığında yaptığı karşılıksız kazandırmalarla (bağışlar) veya vasiyetnamesiyle saklı pay sahiplerinin hakkına müdahale ederse, "tenkis davası" gündeme gelir. Bu dava, sadece saklı payı ihlal edilen mirasçılar tarafından açılabilir ve miras bırakanın tasarruf edebilir sınırını aşan kısmın geri alınmasını sağlar.

Sizce Adil mi? Kanunlar her ne kadar aile bağlarını korumayı amaçlasa da günümüzde farklı görüşler mevcut. Örneğin; yıllardır görüşülmeyen, küs kalınan bir evladın veya anne-babanın, vasiyetnameye rağmen yasal hak sahibi olması etik açıdan sıkça tartışılıyor. Sizce miras hukukundaki bu "saklı pay" zorunluluğu modern hayata uygun mu?